25 september 2024

|

PGWW

Een project specifiek gericht op 55-plussers. Dat hoor je niet vaak, maar in Amsterdam Zuidoost is dat breed opgezet. Vanuit het gegeven dat er veel aandacht is voor kwetsbare 65-plussers, maar dat de groep tussen 55 en 65 jaar vaak tussen wal en schip valt. Terwijl preventie en gezondheidsbevordering juist voor deze mensen van groot belang is.

Het project ‘55+ in de plus’ is een initiatief van het Platform Amsterdam Vitaal en Gezond Zuidoost (AV&G Zuidoost). Dit platform is opgezet door GAZO en de regio-adviseur van Elaa. GAZO heeft met Elaa voor dit project een ZonMw aanvraag opgesteld 'Voorbereidingssubsidie versterking eerstelijnszorg' en deze is toegekend. De subsidie is in het leven geroepen om te komen tot een goede uitwerking van de ‘Visie eerstelijnszorg 2030’. Daarin staat samenwerking tussen alle eerstelijnspartijen, inclusief het sociaal en informele domein, centraal, in afstemming met andere zorgpartijen.

Samenwerking in een stadsdeel

“We gebruiken de subsidie om een model neer te zetten om de samenwerking in een stadsdeel rondom een doelgroep te versterken.”, licht Bob de Dood toe, directeur bedrijfsvoering/bestuurder GAZO. “In dit geval dus de groep 55- tot 65-jarigen. Hoe kun je door samen te werken echt het verschil maken?”

“Allereerst zijn we met alle partners in Zuidoost in gesprek gegaan”, vertelt projectleider Annelies Krikke. “Het is essentieel dat betrokkenen elkaar kennen, weten wat iedereen doet en elkaars taal verstaan. Bespreken hoe er al wordt samengewerkt en wat er beter kan. Het project is opgestart met een stuurgroep, een werkgroep en niet te vergeten: het bestuurlijke commitment van alle partijen.” Ze vervolgt: “Daarna was het zaak om goed te achterhalen wat de behoeften van de mensen uit de doelgroep zijn. Je moet voorkomen dat wij, vanuit goede bedoelingen, komen met een aanbod.”

Zo speelt de kruidendokter bij Surinamers een belangrijke rol.

Doelgroep centraal

Het ophalen van die gegevens was een forse klus, met 50 gesprekken door 15 gespreksleiders. “Juist in Zuidoost zijn veel mensen huiverig voor formele instanties”, geeft Bob aan. “Men heeft veel meer vertrouwen in vooraanstaande mensen binnen de eigen gemeenschap. Vertegenwoordigers van de verschillende culturen hebben op locatie met bewoners de gesprekken gevoerd over gezondheid. Waar heeft men behoefte aan, wat ontbreekt er, wat is van belang?”

Vier thema’s

Annelies: “Uit de vele opmerkingen zijn uiteindelijk vier overkoepelende thema’s gekozen, namelijk medicatie, mentale gezondheid, bewegen en health checks. Per onderwerp is gekeken wat het vraagstuk precies is, welk aanbod er al is en wat nog ontbreekt. Zo speelt de kruidendokter bij Surinamers een belangrijke rol. Educatie over gebruik van ‘eigen middelen’ is voor zowel patiënten als professionals zinvol. Daarmee gaan een huisarts en een apotheek aan de slag. Het testen van het aanbod is ook van belang. Zo blijkt een digitale e-learning voor stressreductie te moeilijk.”

Succes- en faalfactoren

Uiteraard verloopt niet alles vlekkeloos. “Door de hoge werkdruk is het voor partijen soms lastig om mensen vrij te maken voor het project”, stelt Bob. “Ook de terugkoppeling in alle lagen van de organisaties is een blijvend aandachtspunt. Daartoe organiseren we in het najaar werksessies. En helaas is verloop van functionarissen niet te voorkomen. Terwijl continuïteit in relaties, het elkaar kennen en vertrouwen, altijd de basis vormt van samenwerking.”

Beiden zijn tevreden met de resultaten tot nu toe. “De uitwerking van de thema’s wordt steeds concreter. Thema’s die bottum up zijn opgehaald door mensen uit de doelgroep zelf. Dat is echt de kracht van dit project. Evenals de draagkracht van de organisaties om het project gezamenlijk verder te brengen.”

Op weg naar een regiobrede eerstelijns-infrastructuur

Elaa-adviseur Mathilde Dijk is momenteel bezig met de vervolg ZonMw-subsidie 'Versterking organisatie eerstelijnszorg regionale uitvoeringssubsidie' voor heel Amsterdam. In deze aanvraag worden ervaringen van goede samenwerkingsprojecten, zoals 55+ in de plus in Zuidoost meegenomen en Kwetsbare Ouderennetwerk Westerpark waar onder andere wordt ingezet op cultuursensitieve zorg. “Bij de aanvraag voor deze subsidie gaat om het versterken en verbreden van de infrastructuur van de eerste lijn in geheel Amsterdam. Met als doel structurele samenwerking tussen álle eerstelijnsdisciplines.” Ze benadrukt: “Daarbij vormen de bestaande netwerken en samenwerkingen de basis. Het gaat niet om het optuigen van totaal iets nieuws.”

Enthousiast vertelt Mathilde dat de ZonMw-voucher ‘versterking organisatie eerstelijnszorg’ reeds is toegekend. “Dat geeft ons al armslag om meer met elkaar te kunnen afstemmen. Het gaat daarbij om wijkverpleegkundigen, huisartsen, paramedici, buurtteam en apothekers, met Elaa als verbindende ROS. Met hechte samenwerking kunnen we komen tot betere afstemming van zorg rond kwetsbare mensen. Dankzij extra gelden is het mogelijk dat mensen daarvoor tijd vrijmaken. Want samenwerken kost nu eenmaal tijd.”